8 shenjat e mungesës së vitaminës D te fëmijët

Mungesa e vitaminës D te fëmijët mund të zhvillohet pa shenja të dukshme, ndaj një fëmijë që duket mirë nuk përjashton automatikisht rrezikun. Kur mungesa është e theksuar ose zgjat, ajo mund të pengojë mineralizimin normal të kockave dhe të shkaktojë rakitizëm. Megjithatë, lodhja, dhimbjet apo vonesa në ecje kanë shumë shkaqe të mundshme dhe nuk mjaftojnë për të vendosur diagnozën. Vlerësimin duhet ta bëjë pediatri.

8 shenja të mundshme të mungesës së vitaminës D

Shenjat më poshtë lidhen veçanërisht me rakitizmin ose me mungesë të rëndë. Ato nuk shfaqen te çdo fëmijë dhe asnjëra, e vetme, nuk provon mungesë të vitaminës D.

  1. Dhimbje në kocka ose këmbë. Fëmija mund të ankohet për dhimbje të përsëritura në këmbë, legen, brinjë ose shpinë. Dhimbjet pas lojës janë të zakonshme edhe për arsye të tjera, prandaj vlerësohen bashkë me historinë dhe ekzaminimin.
  2. Dobësi ose dhimbje muskulore. Fëmija mund të lodhet gjatë ecjes, të mos dëshirojë të luajë si zakonisht ose të ketë vështirësi në ngjitjen e shkallëve. Dobësia mund ta bëjë lëvizjen më të vështirë, por nuk është shenjë specifike e mungesës.
  3. Ndryshim i formës së këmbëve. Këmbët e harkuara ose gjunjët që afrohen në mënyrë progresive mund të jenë shenja të rakitizmit, sidomos nëse shoqërohen me dhimbje apo probleme të rritjes. Forma e këmbëve ndryshon edhe gjatë zhvillimit normal, ndaj pediatri duhet të gjykojë nëse ka arsye për shqetësim.
  4. Kyçe të duarve ose të këmbëve të fryra dhe të dhimbshme. Zgjerimi i kyçeve mund të shfaqet kur rritja dhe mineralizimi i kockave preken. Ënjtja mund të vijë edhe nga dëmtimi ose gjendje të tjera dhe kërkon vlerësim sipas situatës.
  5. Ecje e vonuar ose ecje e ndryshuar. Një fëmijë mund të fillojë të ecë më vonë, të shmangë ecjen ose të duket se lëviz ndryshe për shkak të dhimbjes dhe dobësisë. Vonesat zhvillimore kanë shumë shkaqe; ato nuk duhen shpjeguar vetë me vitaminën D.
  6. Rritje e ngadaltë. Në rakitizëm, rritja në gjatësi mund të ndikohet. Pediatri e vlerëson këtë duke parë matjet e përsëritura në kurbën e rritjes, jo nga një matje e vetme apo nga krahasimi me fëmijët e tjerë.
  7. Dalje e vonuar e dhëmbëve. Dhëmbët e qumështit mund të dalin më vonë se zakonisht, por ritmi i daljes ndryshon nga fëmija në fëmijë. Kjo shenjë merr kuptim vetëm kur shqyrtohet bashkë me shenja të tjera dhe historinë e fëmijës.
  8. Ngërçe ose spazma muskulore. Në mungesë të rëndë, kalciumi në gjak mund të bjerë dhe të shkaktojë spazma, dridhje ose kriza. Krizat, vështirësia në frymëmarrje apo humbja e vetëdijes kërkojnë ndihmë urgjente, pavarësisht shkakut.
Prind dhe fëmijë shqyrtojnë kurbën e rritjes dhe ushqimet që përmbajnë vitaminë D në shtëpi

Pse mund të bjerë niveli i vitaminës D?

Trupi e përdor vitaminën D për të ndihmuar përthithjen e kalciumit dhe fosfatit, të nevojshëm për kocka të forta. Nivelet mund të ndikohen nga marrja e ulët për një periudhë të gjatë, ekspozimi i kufizuar ndaj dritës së diellit, përthithja e dobët në zorrë ose disa probleme të veshkave. Foshnjat që ushqehen vetëm me gji mund të kenë nevojë për suplement sipas këshillës së profesionistit shëndetësor. Disa dieta shumë të kufizuara, alergjitë ushqimore dhe sëmundjet që pengojnë përthithjen e yndyrnave mund ta rrisin rrezikun. Këta janë faktorë rreziku, jo provë se fëmija ka mungesë.

Vitamina D prodhohet edhe në lëkurë nga rrezet UVB, por sasia varet nga stina, vendndodhja, pigmentimi i lëkurës, veshja dhe koha jashtë. Nuk ka një kohë universale të sigurt që garanton prodhim të mjaftueshëm. Mos e lini fëmijën të digjet nga dielli dhe mos e zëvendësoni mbrojtjen e lëkurës me ekspozim të pakontrolluar.

Çfarë të bëni nëse dalloni këto shenja?

Shënoni kur kanë filluar shqetësimet, sa shpesh përsëriten, çfarë ha fëmija dhe çfarë suplementesh merr. Flisni me pediatrin nëse ka dhimbje të vazhdueshme kockash, dobësi, ndryshim të ecjes, rritje të ngadaltë ose këmbë që po harkohen. Mjeku mund të shqyrtojë historinë, të ekzaminojë fëmijën dhe, kur ka arsye, të kërkojë analizë gjaku për 25-hidroksivitaminën D dhe kalciumin. Ndonjëherë nevojiten analiza të tjera ose imazheri. Testimi dhe interpretimi varen nga simptomat dhe faktorët e rrezikut; mos e porositni apo interpretoni vetë një rezultat të vetëm.

Telefononi urgjencën lokale për kriza, spazma të forta, vështirësi në frymëmarrje ose përkeqësim të shpejtë. Këto shenja mund të kenë shkaqe serioze që kërkojnë vlerësim të menjëhershëm.

Si parandalohet dhe trajtohet mungesa?

Ushqimet që mund të kontribuojnë përfshijnë peshkun yndyror, vezët dhe produkte të fortifikuara, kur janë të disponueshme. Kontrolloni etiketën, sepse përmbajtja ndryshon. Një dietë e larmishme ndihmon, por ushqimi i vetëm mund të mos mjaftojë për çdo fëmijë.

Nevojat e rekomanduara ndryshojnë sipas moshës dhe udhëzimit shëndetësor që zbatohet. Për shembull, Akademia Amerikane e Pediatrisë përmend 400 IU (10 mikrogramë) në ditë për foshnjat nën një vjeç dhe 600 IU (15 mikrogramë) për fëmijët mbi një vjeç. Këto janë vlera orientuese për popullatën përkatëse, jo recetë individuale për fëmijën tuaj. Ndiqni këshillën e pediatrit dhe rekomandimet e vendit ku jetoni.

Mos jepni doza të larta ose disa produkte vitaminash njëkohësisht pa udhëzim mjekësor: teprica e vitaminës D mund të jetë toksike. Nëse konfirmohet mungesë, doza dhe kohëzgjatja e trajtimit përcaktohen sipas moshës, analizave dhe gjendjes së fëmijës; rastet e rënda mund të kërkojnë ndjekje dhe kontroll të përsëritur.

Burimet mjekësore

Lëreni një koment

A duhet që nënat t’i trajtojnë vetë lythat e fëmijëve?

A duhet që nënat t’i trajtojnë vetë lythat e fëmijëve?

Mësoni kur lythat e fëmijëve mund të trajtohen në shtëpi, cilat masa janë të sigurta dhe kur duhet kërkuar këshilla e pediatrit ose dermatologut.

9 mënyra të thjeshta për t’i mësuar fëmijët shah

9 mënyra të thjeshta për t’i mësuar fëmijët shah

Zbuloni si t’i mësoni fëmijët të luajnë shah me ushtrime të shkurtra, rregulla të qarta dhe këshilla praktike që e mbajnë lojën argëtuese për fillestarët.

Prerja e parë e flokëve për fëmijë: këshilla

Prerja e parë e flokëve për fëmijë: këshilla

Mësoni si ta përgatisni fëmijën për prerjen e parë të flokëve, të ulni frikën nga zhurma e prekja dhe të ruani sigurinë gjatë gjithë procesit.

6 modele flokësh për vajza: të lezetshme dhe të lehta

6 modele flokësh për vajza: të lezetshme dhe të lehta

Zbuloni 6 modele flokësh për vajza: gërsheta, bishta dhe topuz i butë, me hapa të thjeshtë për stilim të rehatshëm dhe pa tërheqje çdo ditë.

Çfarë duhet të dini kur ushqeni një fëmijë 2-vjeçar

Çfarë duhet të dini kur ushqeni një fëmijë 2-vjeçar

Mësoni çfarë t’i ofroni një fëmije 2-vjeçar, si të krijoni vakte të qeta dhe të sigurta, të trajtoni refuzimin e ushqimit dhe të parandaloni mbytjen.

Mësoni etapat e zhvillimit të foshnjës nga 3 muaj deri në 1 vit

Mësoni etapat e zhvillimit të foshnjës nga 3 muaj deri në 1 vit

Zbuloni çfarë mund të bëjë foshnja nga 3 deri në 12 muaj, si ta mbështesni me lojë të sigurt dhe kur të flisni me pediatrin për zhvillimin e saj.

Si të bëni qumësht kungulli për bebe: i thjeshtë dhe i shijshëm

Si të bëni qumësht kungulli për bebe: i thjeshtë dhe i shijshëm

Përgatitni një pure të butë kungulli për foshnjën me udhëzime të qarta për gatimin, teksturën, shërbimin dhe ruajtjen e sigurt pa kripë ose sheqer.

Si të trajtoni shpejt dhimbjet e kokës te fëmijët

Si të trajtoni shpejt dhimbjet e kokës te fëmijët

Mësoni si të lehtësoni dhimbjen e kokës te fëmijët me pushim, ujë dhe kujdes të sigurt, cilat shenja kërkojnë mjek dhe si të parandaloni përsëritjen.

11 përdorimet e algave të detit për shëndetin e fëmijëve

11 përdorimet e algave të detit për shëndetin e fëmijëve

Zbuloni si mund të përfshihen algat e detit në ushqimin e fëmijëve, rolin e jodit dhe mënyrat për të shmangur tepricën e suplementeve dhe rreziqet.

A është e mirë pija e sojës për fëmijët?

A është e mirë pija e sojës për fëmijët?

Mësoni kur mund të pijë fëmija pije soje, si të zgjidhni variantin e duhur dhe pse ajo nuk zëvendëson formulën për foshnja nën 12 muaj. Këshilla për prindërit.